
JEEWI LEE
Stille Getuigen
De multidisciplinaire kunstenaar Jeewi Lee werkt met materialen die stilletjes geschiedenis in zich dragen: zand, traditionele Koreaanse papieren vloerbedekking, de subtiele sporen die het dagelijks leven achterlaat en waar zelden aandacht aan wordt besteed. Lee woont en werkt afwisselend in Berlijn en Seoul. Ze sprak met ons over sporen, thuis zijn tussen twee plekken, en hoe het moederschap haar relatie met tijd heeft veranderd.
"Ik ben gefascineerd door de verhalen en sporen die in elke zandkorrel besloten liggen, los van de ecologische, economische en politieke kant ervan. Elke korrel draagt een lange geschiedenis met zich mee: ooit onderdeel van een rots, afgebroken door erosie, meegevoerd door water, gevormd over miljoenen jaren. Een klein archief van tijd en beweging. Zand kent geen vaste grenzen, het is voortdurend onderweg tussen plekken, en dat nomadische karakter spreekt me aan. Onder een microscoop onthult elke korrel een eigen wereld van mineralen, schelpjes en fragmenten. Het raakt me hoeveel geschiedenis er schuil kan gaan in iets wat zo onbeduidend lijkt."
"Mijn werk draait om 'het spoor', dat staat voor verleden, aanwezigheid en afwezigheid. Een spoor is voor mij een moment waarop verleden en heden elkaar overlappen, waarop afwezigheid en aanwezigheid naast elkaar bestaan. Sporen zijn stille getuigen dat iets of iemand er ooit was, ook als die aanwezigheid allang verdwenen is.
"Ik voel me aangetrokken tot de restanten die we in het dagelijks leven over het hoofd zien: dingen waar we zelden aandacht aan besteden of waarde aan hechten. Ik wil niet een verhaal in zijn geheel vertellen. Het gaat me om het moment waarop een spoor vragen oproept en een tekening wordt. Zo wordt afwezigheid geen lege ruimte, maar een stille, bijna fysieke aanwezigheid die je kunt voelen."


"Doordat ik mijn tijd verdeel tussen Berlijn en Seoul, is mijn idee van thuis veranderd. Thuis is voor mij niet langer gebonden aan een geografische plek. Het kan ontstaan door herinneringen, relaties, materialen, geuren of dagelijkse rituelen. Het is niet zozeer een plek dan een toestand.
"Als je tussen plekken leeft, word je voortdurend geconfronteerd met afwezigheid: aanwezig op de ene plek, afwezig op de andere. Gaandeweg ben ik dat niet alleen als verlies gaan zien, maar ook als een toestand waarin verschillende plekken en herinneringen met elkaar verbonden blijven. Misschien voel ik me daarom ook zo aangetrokken tot zand: een korrel draagt de geschiedenis van waar hij vandaan komt, terwijl hij alweer onderweg is naar elders."

"Met mijn werk Past Tense was ik geïnteresseerd in hoe materiaal wordt gemarkeerd door het leven. Hanji Jangpan, traditionele Koreaanse papieren vloerbedekking, is daar een goed voorbeeld van. Papier is normaal gesproken iets waarop we schrijven, maar in Korea schrijft het dagelijks leven zich in het materiaal zelf.
"Vroeger werden Koreaanse vloeren ter bescherming bedekt met geolied papier. Door de jaren heen kleurde de warmte van de Ondol-vloerverwarming het oppervlak in verschillende tinten bruin, terwijl de plekken in de zon juist verbleekten. Omdat de Koreaanse cultuur van oudsher een zitcultuur was, liet het dagelijks leven er directe sporen achter: brandvlekken van strijkijzers, aantekeningen op de vloer geschreven, hele landschappen op plekken waar theeceremonies plaatsvonden. Door delen uit te snijden en in te lijsten, waarbij de grafische balken het raster weerspiegelen waarop de vloer was gebouwd, geef ik ze een nieuwe betekenis. Wat eerst nauwelijks opviel, wordt ineens iets om naar te kijken, bijna als een tekening of een schilderij."


"In mijn werk komt kleur vaak rechtstreeks voort uit het materiaal zelf. Ik voel me aangetrokken tot de kleuren die een materiaal al in zich heeft. Bij zand zie je dat heel duidelijk: afhankelijk van de herkomst kan het oker, groengrijs, rood of beige zijn, kleuren die verwijzen naar de geologische processen die het hebben gevormd.
"Reductie speelt ook een belangrijke rol in mijn praktijk. Door kleur en visuele informatie te beperken, ontstaat er ruimte voor interpretatie en voor een aandachtiger waarneming van textuur en oppervlak. Reductie scherpt onze waarneming en richt de aandacht op wat essentieel is."
"Moeder worden heeft mijn beleving van tijd veranderd. Als je een baby ziet groeien en die veranderingen elke dag meemaakt, wordt tijd op een heel andere manier zichtbaar. Ook mijn dagelijkse ervaring van tijd is veranderd: de dagen voelen korter, omdat mijn tijd niet meer helemaal van mij is. Mijn dagen zijn ingericht rond haar instinctieve ritme, terwijl mijn tijd vroeger veel flexibeler was."

"Het gaat een beetje in fases, maar de laatste tijd luister ik in het atelier veel naar albums van Nala Sinephro, Shabaka en Duval Timothy. En recent ook veel naar Lang Lee. Haar teksten vind ik bijzonder sterk: humoristisch, kritisch opmerkzaam en opvallend precies."
"Als geld geen rol speelde, zou ik graag werk van Lee Ufan kopen. Ik bewonder hoe hij met minimale gebaren en een beperkt vocabulaire aan materialen zo'n sterke aanwezigheid creëert. Zijn werk opent een ruimte voor stilte, waarneming en reflectie, waarin de relatie tussen materiaal, ruimte en kijker zelf het werk wordt. Het is wel moeilijk kiezen, er is zoveel prachtige en inspirerende kunst."

Jeewi Lee
“Reductie scherpt onze waarneming en richt de aandacht op wat essentieel is.”


